oord
achterstevoren (1934)De moordenaar moet wel een
bijzonder vreemde inval hebben gehad, toen hij niet alleen alles in de kamer ondersteboven
en achterstevoren zette, maar zelfs de moeite nam het slachtoffer zijn kleren
achterstevoren aan te trekken. Het leek volslagen krankzinnig, maar bij nader toezien
moest EQ toegeven dat er een systeem in de krankzinnigheid stak. Het was allemaal
welbewust gedaan en Ellery vermoedde dat de reden school in het feit dat de moordenaar de
aandacht wilde afleiden van een detail dat, als het ontdekt werd, de oplossing onder
handbereik zou brengen. Even raadselachtig was dat niemand de moordenaar gezien had. Hij
moest uit het niets te voorschijn zijn gekomen en ook weer daarin zijn verdwenen. En
trouwens, wie was het slachtoffer, en waarom was hij vermoord? Queen junior noch zijn
vader hadden ooit zo'n merkwaardige misdaad moeten oplossen. En als je bovendien verzeild
geraakt temidden van een zo vreemd stelletje mensen als de familie Kirk en hun kennissen,
die allemaal iets te verbergen leken hebben, dan had je al je, hoewel niet geringe,
scherpzinnigheid en opmerkzaamheid nodig om enig aanknopingspunt te vinden. Dat Queen
junior daarin tegen de verwachting van senior slaagt, staat natuurlijk bij voorbaat vast,
maar de manier waarop is zo verrassend en spitsvondig, dat de lezer tot de laatste
bladzijde ademloos gespannen blijft.
Er waren verschillende vreemde dingen aan de
hand met de dikke man. Niemand had hem de weelderige suite zien binnengaan en niemand wist
zijn naam. Op de één of andere manier werd zijn kledij hem achterstevoren aangedaan en
alle meubels in de kamer omgekeerd. De kamer waarin hij werd teruggevonden was van
binnenuit gesloten en buiten hemzelf bevond zich niemand in de kamer. het was een zaak
zoals Ellery Queen er nog geen had gezien - op twee zaken na. De man was dood en het was
opnieuw zijn verbazingwekkende taak de moordenaar op te sporen.
   
    
Moord achterstevoren (the Chinese
Orange Mystery) (1934) bevat één van EQ's meest barokke en inventieve puzzels. Het
is niet zeer realistisch en het verhaal tussen moord en oplossing sleept zich voort maar
de ontknoping toont de ongelofelijke verbeelding eigen aan het 'Gouden tijdperk' van het
detectiveverhaal. Ondanks het feit dat EQ's deducties, alhoewel
argumenteerbaar, toch wat moeilijk te slikken zijn en zijn reconstructie moeilijk voor
ogen te zien is het geheel toch nog slim uitgewerkt. Net als Patiënt overleden, operatie geslaagd
steunt het hoofdzakelijk op zijn plattegrond, maar doet het beter op het vlak van plot en
complexiteit. In een zekere zin is het de volbrenging van de belofte die het eerdere boek
inhield en bloeit open in volwaardig surrealisme en pracht. Beide boeken lijken trouwens Chestertoniaans. Misschien wel de
meest John Dickson Carr achtige
van alle Queen boeken, een experiment van de auteur om een "John Dickson Carr" boek te
schrijven. De vergelijking van de data echter leert ons dat het Queenboek werd geschreven
voor Carr echt "zichzelf" werd en als er dan al sprake zou zijn van enige
beïnvloeding moet dat in de andere richting te zoeken zijn. De techniek in het boek is
nauw verbonden met die van de "onmogelijke misdaad", alhoewel EQ deze eigenlijk
niet aanwend om een onmogelijke misdaadsituatie in het boek te creëren. Vele
geschiedkundigen van het gesloten kamerverhaal schijnen dit boek, verkeerdelijk, als een
'gesloten kamermysterie' te catalogeren; zo verscheen het op de kandidatenlijst bij het
samenstellen van de top tien van tien onmogelijke misdaad verhaal, uitgevoerd door Edward D. Hoch in opdracht voor Mystery Writers of
America. Deze valse herinnering is een merkwaardig geval van collectieve amnesie. Het feit
dat vele mysterie-schrijvers het als hun favoriete 'gesloten kamermysterie' beschouwden
kan enkel worden verklaard door het feit dat ze enkel juist waren wanneer men stelt dat
het werd geschreven vanuit de onmogelijke misdaadtraditie, maar ook niet meer dan dat.
(Michael E.Grost)
   
   
De verpleegster heet Diversey ; mogelijks een homage aan MacKinlay
Kantor's eerste boek, Diversey (1928). Hammett wordt ook bij naam vernoemd in dit
boek. De verdachten dgenaamd Macgowan (met kleine g) kunnen een referentie zijn naar
Kenneth Macgowan (net als in The Origin
of Evil), die de anthologie Sleuths (1931) samenstelde.In 'The Hollow Man' plaatste Anthony Boucher een bijna verdwaalde
verwijzing naar de meester met betrekking tot 'the Chinese Orange Mystery'
waar "Ellery Queen ons nog een andere methode toonde [van het
bewerken van schroeven], bestaande uit het gebruik maken van de dode zelf -- maar een
overmoedig citaat hiervan zou, indien buiten zijn context geplaatst, zo bevreemdend
klinken dat ze zelf het briljante heerschap oneer zou aandoen"
Ellery opnieuw met pince-nez is een vrijgezel met een eigen kijk op het
huwelijk. Hij rookt sigaretten en gebruikt de houten wandelstok. De Duesenberg wordt niet
vermeld..
Richard studeerde in Heidelberg en vroeger was hij een kapitein in één van de
buitenwijken van N.Y. Hij kraakte de zaak in 41 Street waar een cocaine-dealer Dippy Mc
Guire een kogel in de buik kreeg.
Zowel Djuna als Dr.Prouty (met de sigaar) verschijnen opnieuw. Het NYPD is
vertegenwoordigd door Ritter, Hesse, Pigott, Johnson en sergeant Velie.
Het verhaal grijpt plaats in N.Y. en overspant één week, waar in het Chancellor Hotel
Donald Kirk dood wordt geslagen.
In dit boek excuseert Ellery zich omdat hij pas laat de uitdaging aan de lezer in het
vorige boek toevoegde en het 'vergeten' had in het boek daarvoor. Film (min of
meer): "The Mandarin Mystery".
|